این یادداشت به تحلیل مفهوم کارآمدی از مجرای سه سنخ عقلانیت حاکم بر کردارهای حکمرانی می‌پردازد. نویسنده با کاربست نظریه‌ی کنش ماکس وبر، حکمرانی را چارچوبی برای پیوند میان حکومت، انسان‌ها و اهداف تلقی کرده و سه پارادایم عقلانیت را صورت‌بندی می‌کند: نخست، «عقلانیت اداری/بوروکراتیک» (با استعاره‌ی هرم) که کارآمدی را در ساختار سلسله‌مراتبی، تفکیک وظایف و واگذاری امور به کارشناسان برای مهار تلاطمات مدنی جست‌وجو می‌کند؛ دوم، «عقلانیت بازار/اقتصادی» (با استعاره‌ی مبادله) که با تکیه بر مکانیزم قیمت، قراردادها و بیشینه‌سازی سود، کارآمدی را در عدم مداخله‌ی دولت و خودتنظیم‌گری تعبیر می‌نماید؛ رویکردی که به‌دلیل تقلیل‌دادن ارزش‌های بنیادین چون کرامت انسانی و محیط‌زیست به متغیرهای اقتصادی دچار نقایص اساسی است. در برابر این دو، سنخ سوم یعنی «عقلانیت ارتباطی/مشورتی» مطرح می‌شود که با الهام از هابرماس، کارآمدی را بر پایه‌ی مشارکت، همیاری، مسئولیت‌پذیری و جلوگیری از «استعمار جهان‌زیست» تعریف می‌کند. بر این اساس، نویسنده نتیجه می‌گیرد که کارآمدی مفهومی عام است که در هر پارادایم، بر میزان تحقق «ایده‌ی بنیادینِ» آن نظام در پیوند با «خیر عام» دلالت دارد؛ ازاین‌رو در عقلانیت سوم، کارآمدی حقیقی نه در تجمیع قدرت بوروکراتیک و نه در انباشت ثروت و سرمایه، بلکه در بازتولید مناسبات اجتماعی عادلانه و تعاونی و ارتقای فضیلت‌های انسانی تحقق می‌یابد.
